Nowa Dyrektywa budowlana EPBD obowiązkowa od 29 maja 2026 w UE! Co się zmieni dla właścicieli budynków?

Mężczyźni ocieplający budynek styropianem.

Formalnie unijna dyrektywa dotycząca charakterystyki energetycznej budynków obowiązuje już od maja 2024 roku, jednak wszystkie państwa członkowskie, w tym Polska, mają czas na jej wdrożenie do prawa krajowego do 29 maja 2026 roku. Sektor budowlany oraz rynek nieruchomości czeka największa transformacja legislacyjna od dekad!

Co oznacza Dyrektywa EPBD dla polskiego sektora budowlanego?

Dyrektywa EPBD może całkowicie przebudować model polskiego budownictwa. W przyszłości stanie się ono bardziej technologiczne, a energooszczędność przestanie być opcją, stając się obowiązkiem.

Główne i surowe wymogi dotyczące zeroemisyjności oraz modernizacji budynków zaczną obowiązywać w latach 2027-2030 roku. Oznacza to, że nowo budowane domy i biurowce po roku 2026 będą projektowane w zupełnie inny sposób niż obecnie.

Dla inwestorów i właścicieli nieruchomości data 29 maja 2026 roku oznacza, że standardy energetyczne staną się priorytetem, a efektywność energetyczna będzie istotnym czynnikiem wpływającym na wycenę budynków.

SPIS TREŚCI:

  1. Dyrektywa EPBD – czym jest i jaki jest jej cel?
  2. Harmonogram wdrożenia dyrektywy EPBD w Polsce (2026 - 2030)
  3. Nowe klasy energetyczne dla budynków
  4. Dla kogo będą wymagane nowe etykiety energetyczne budynków?
  5. Nowa era budownictwa w Polsce. Co to oznacza dla właścicieli budynków?



1. Dyrektywa EPBD – czym jest i jaki jest jej cel?

Dyrektywa budowlana EPBD dotycząca charakterystyki energetycznej budynków, jest częścią polityki klimatycznej. To akt prawny mający na celu poprawę efektywności energetycznej budynków oraz ograniczenie emisji CO2 w budynkach mieszkalnych i komercyjnych w całej Unii Europejskiej.

Celem wprowadzonych regulacji wynikających z Dyrektywy budowlanej EPBD jest racjonalizacja zużycia energii w istniejących budynkach oraz budowa nowych obiektów o odpowiednim standardzie energetycznym. Priorytetem nowych przepisów jest znaczna redukcja zużycia energii oraz emisji gazów cieplarnianych, promując jednocześnie jednolite standardy budynków.

Unijna dyrektywa budowlana EPBD jest kluczowym elementem Zielonego Ładu, który ma na celu dekarbonizację sektora budowlanego w Unii Europejskiej do 2050 roku.

2. Harmonogram wdrożenia dyrektywy EPBD w Polsce (2026 - 2030)

Nowe świadectwa charakterystyki energetycznej i etykiety energetyczne wynikające z dyrektywy EPDB będą stopniowo wymagane dla kilku grup budynków. Budynki w najgorszych klasach energetycznych G i F będą priorytetem programów dotacyjnych.

Harmonogram wdrożenia dyrektywy EPBD odbywa się etapami i jest zróżnicowany w zależności od funkcji budynku oraz statusu własnościowego.

  • Wdrożenie krajowe – do 29 maja 2026 roku implementacja przepisów EPBD do polskiego prawa budowlanego.
  • Fotowoltaika (PV) – od 1 stycznia 2027 roku obowiązkowa na nowych budynkach publicznych i komercyjnych > 250 m2.
  • Nowe budynki publiczne - od 1 stycznia 2028 roku wszystkie nowo wybudowane budynki publiczne muszą spełniać standard bezemisyjny (ZEB).
  • Fotowoltaika (PV) – od 1 stycznia 2030 roku obowiązkowa na wszystkich nowych budynkach mieszkalnych.
  • Wszystkie nowe budynki – od stycznia 2030 roku wszystkie nowe budynki, zarówno mieszkalne, jak i niemieszkalne, muszą być zeroemisyjne (ZEB).
  • Budynki istniejące – do 2030 roku renowacja 16% budynków niemieszkalnych o najgorszej charakterystyce, a do 2033 roku - 26%.

Planowanie zakończenia inwestycji po 2026 roku warto zaprojektować pod docelowe standardy, które będą wymagane, aby uniknąć kosztownych przeróbek i modernizacji po oddaniu budynku.

3. Nowe klasy energetyczne dla budynków

Świadectwo charakterystyki energetycznej będzie określało stan fizyczny nieruchomości poprzez etykietę energetyczną. W praktyce oznacza to, że najwyższe klasy A+ i A dla budynku to budynek o zerowej emisji, a najniższa klasa G to budynek o najgorszej efektywności.

Wprowadzenie przejrzystej i ujednoliconej skali klas energetycznych, wzorowanej na etykietach sprzętu AGD pozwoli na łatwiejszą interpretację danych zawartych w świadectwach energetycznych budynków.

Nowe klasy energetyczne - skala od 2026 roku.
Podstawą oceny będzie wskaźnik EP. Przykładowe wartości dla budynków jednorodzinnych.
    • Klasa A+ (budynek dodatni energetycznie) – to obiekt, który produkuje więcej energii z OZE niż zużywa.
    • Klasa A (budynek bezemisyjny) –  to budynek o wysokim standardzie.
    • Klasa B –  to budynek energooszczędny i zmodernizowany.
    • Klasa C-D – to budynek o średniej efektywności (normatywnie nadaje się do modernizacji).
    • Klasa E-F – to budynki o niskiej efektywności energetycznej (generują one wysokie koszty i mają wysokie zapotrzebowanie na ciepło).
    • Klasa G – to budynki o najgorszej charakterystyce energetycznej. Mogą być one trudniej zbywalne na rynku nieruchomości.

    Co pokaże nam nowa etykieta energetyczna?

    Nowe etykiety energetyczne pozwolą porównać nieruchomości oraz zwiększyć presję na energooszczędne budownictwo. Pokażą:

    • jaką klasę energetyczną posiada budynek (od A+ do G),
    • jakie jest zużycie energii,
    • emisję CO2,
    • rekomendacje modernizacji.

    Nowe przepisy jasno określą, czy nabywca nieruchomości inwestuje w oszczędny dom, czy też w taki, który generuje wysokie koszty zużycia energii. Pokażą one wyraźnie wszystkim kupującym nieruchomość, czy nabywają oszczędny dom, czy też odwrotnie – dom energochłonny tzw. "wampira energetycznego".

    4. Dla kogo będą wymagane nowe etykiety energetyczne budynków?

    Nowe świadectwa charakterystyki energetycznej i etykiety energetyczne wynikające z dyrektywy budowlanej EPBD będą stopniowo wymagane dla kilku grup:

    • Właściciele sprzedający nieruchomość (przedstawienie aktualnego świadectwa charakterystyki energetycznej, tj. ile budynek zużywa energii, jakie są koszty ogrzewania i jaka jest klasa energetyczna).
    • Wynajmujący mieszkania i domy (przekazanie najemcy świadectwa energetycznego).
    • Deweloperzy i inwestorzy (etykieta energetyczna będzie ważnym elementem sprzedaży nieruchomości).
    • Właściciele budynków administracji publicznej (w wielu przypadkach klasy energetyczne będą musiały być widoczne publicznie).
    • Wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe (nowe przepisy wymuszą planowanie modernizacji, termomodernizację bloków i poprawę klasy energetycznej całych budynków).

    Nowe przepisy nie będą obowiązywać zabytków, obiektów sakralnych, małych budynków sezonowych i niektórych budynków gospodarczych.

    5. Nowa era budownictwa w Polsce. Co to oznacza dla właścicieli budynków?

    Już w niedalekiej przyszłości deweloperzy będą musieli projektować bardziej ekologicznie i energooszczędnie budynki, a właściciele domów staną przed koniecznością modernizacji budynków.

    Unia Europejska, mając na uwadze zarówno środowisko, jak i bezpieczeństwo energetyczne, dąży do uniezależnienia się od importu paliw kopalnych. Podjęła strategiczną decyzję o stopniowym ich wycofywaniu, promując Odnawialne Źródła Energii, takie jak pompy ciepła, fotowoltaika, rekuperacja oraz magazyny energii, które są kluczowym elementem systemu inteligentnego zarządzania energią.

    W Polsce nowa dyrektywa budowlana EPBD jest dużym wyzwaniem, gdyż wiele budynków w naszym kraju ma niski standard energetyczny. Duży nacisk położono na termomodernizację istniejących domów i bloków. Europejska transformacja sektora mieszkaniowego będzie wymagała nie tylko usprawnień w zakresie efektywności energetycznej budynków poprzez inwestycje w nowe technologie grzewcze oparte na odnawialnych źródłach energii, ale również kompleksowej termomodernizacji, która będzie dotyczyć ocieplenia ścian, wymiany okien, jak i modernizacji systemów wentylacyjnych. Te dodatkowe kosztowne inwestycje z perspektywy długoterminowego użytkowania mogą przynieść znaczące oszczędności, zwiększając komfort mieszkania.

    Czekająca nas transformacja energetyczna będzie w dużej mierze zależna od dostępności wsparcia finansowego, jak i technicznego dla właścicieli wielu domów, szczególnie tych mniej zamożnych, którzy nie będą w stanie sprostać wymogom nowej dyrektywy EPBD bez wsparcia zewnętrznego.

    Przeczytaj także: