Fotowoltaika zimą - co należy wiedzieć?

Zimą instalacje fotowoltaiczne budzą wiele wątpliwości. Krótsze dni, niższe położenie słońca, częste zachmurzenie i opady śniegu sprawiają, że wiele osób zadaje sobie pytanie, czy fotowoltaika zimą w ogóle działa i czy zalegający śnieg na panelach fotowoltaicznych wymaga odśnieżania? Wokół tego tematu narosło sporo mitów, które postaramy się w niniejszym artykule uporządkować i wyjaśnić.

SPIS TREŚCI:

  1. Jak działa fotowoltaika zimą?
  2. Śnieg na panelach fotowoltaicznych – jaki ma wpływ na produkcję energii?
  3. Czy panele fotowoltaiczne trzeba odśnieżać?
  4. Jak i czym odśnieżać panele fotowoltaiczne?
  5. Niebezpieczeństwo związane z odśnieżaniem paneli fotowoltaicznych
  6. Czy zima jest wrogiem fotowoltaiki?



Jak działa fotowoltaika zimą?

Wbrew obiegowym opiniom fotowoltaika zimą działa. Panele fotowoltaiczne produkują energię elektryczną zawsze wtedy, gdy dociera do nich światło słoneczne – niezależnie od temperatury powietrza.

W miesiącach zimowych również świeci słońce, oczywiście jego podróż ku zachodowi odbywa się na niższym pułapie niż w okresie letnim, a natężenie spada. Jednak zimą prąd nadal jest produkowany, a panująca niższa temperatura sprzyja sprawności paneli fotowoltaicznych. Dlatego tak ważne jest zapewnienie odpowiedniej odległości instalacji fotowoltaicznej od dachu, by w ciepłe, letnie dni była zapewniona odpowiednia cyrkulacja powietrza. Zmniejszy to nagrzewanie dachu oraz obniży temperaturę paneli.

Idealne warunki dla paneli fotowoltaicznych to nasłonecznienie letnie, a temperatura zimowa. W warunkach klimatycznych Polski uzyski zimowe stanowią zwykle kilkanaście procent rocznej produkcji, co jest wartością naturalną i uwzględnianą na etapie projektowania instalacji.

Śnieg na panelach fotowoltaicznych - jaki ma wpływ na produkcję energii?

Ostatnie zmiany klimatyczne bardzo zróżnicowały zachowanie pogody, przez co ostatnie lata w Polsce są raczej oszczędne w opady śniegu, a zalegający śnieg w dłuższym okresie można spotkać jedynie w górach.

Zalegający śnieg na panelach fotowoltaicznych może czasowo ograniczyć lub całkowicie zatrzymać produkcję energii, ponieważ blokuje dostęp światła do ogniw. W praktyce jednak rzadko jest to problem długotrwały.

Panele fotowoltaiczne zazwyczaj montowane są pod kątem od 30° do 45°, który pod wpływem grawitacji sprzyja samoistnemu zsuwaniu się śniegu po gładkiej powierzchni paneli. Dodatkowo ciemna powierzchnia modułów nagrzewa się nawet przy niewielkim nasłonecznieniu, co przyspiesza topnienie pokrywy śnieżnej.

W większości przypadków śnieg utrzymuje się na panelach fotowoltaicznych krótko – od kilku godzin do zazwyczaj 1–2 dni. Straty energetyczne wynikające z tego faktu są zazwyczaj niewielkie i nie mają istotnego wpływu na roczny bilans produkcji energii.

Czy panele fotowoltaiczne trzeba odśnieżać?

Odśnieżanie paneli fotowoltaicznych w większości przypadków nie jest konieczne i nie jest zalecane. Potencjalny zysk wynikający z ręcznego usunięcia śniegu bardzo często nie rekompensuje ryzyka ani kosztów z tym związanych. Z różnych źródeł można wyczytać, że wpływ śniegu na instalację fotowoltaiczną nie jest znaczący i zawiera się w przedziale od 0,3 – 3%.

Są jednak sytuacje, w których odśnieżanie paneli fotowoltaicznych ze śniegu może mieć sens – na przykład przy długotrwałych, intensywnych opadach mokrego śniegu, który utrzymuje się na panelach przez wiele dni, a instalacja ma niski kąt nachylenia. Nawet wtedy decyzję należy podejmować ostrożnie, biorąc pod uwagę nasze bezpieczeństwo.

Ośnieżanie paneli fotowoltaicznych

Jak i czym odśnieżać panele fotowoltaiczne, aby zrobić to dobrze i bezpiecznie?

Jeżeli odśnieżanie paneli fotowoltaicznych jest konieczne, bezpieczeństwo zawsze powinno być priorytetem. W pierwszej kolejności należy ocenić, czy mamy bezpieczny i stabilny dostęp do instalacji fotowoltaicznej. W każdej innej sytuacji lepszym rozwiązaniem jest zlecenie usługi profesjonalnej firmie lub całkowite zrezygnowanie z odśnieżania.

Jeżeli mimo wszystko zdecydujemy się odśnieżać panele fotowoltaiczne, musimy zachować podstawowe zasady:

  1. odśnieżanie paneli fotowoltaicznych tylko wtedy, gdy ustanie opad śniegu oraz w najbliższym czasie nie są zapowiedziane kolejne opady (po co powtarzać czynność);
  2. unikać gromadzenia śniegu w jednym miejscu (istnieje możliwość powstania mikropęknięć pod wpływem ciężaru śniegu);
  3. unikać osunięcia się śniegu na okablowanie (osunięcie śniegu z połaci dachu);
  4. do odśnieżania paneli fotowoltaicznych należy używać wyłącznie miękkich narzędzi, takich jak szczotki z tworzywa sztucznego na długim teleskopowym kiju. Zabronione jest stosowanie metalowych łopat, skrobaków czy ostrych narzędzi, które mogą trwale uszkodzić powierzchnię paneli.
  5. Nie należy usuwać lodu ani zeskrobywać przymarzniętego śniegu z powierzchni paneli pv. Wystarczy usunąć część śniegu, reszta pod wpływem ogrzania panelu powinna się samoczynnie osunąć lub roztopić.

Uszkodzenia paneli fotowoltaicznych spowodowane niepoprawnym odśnieżaniem z śniegu

Niebezpieczeństwo związane z odśnieżaniem paneli fotowoltaicznych

Największym zagrożeniem związanym z odśnieżaniem paneli fotowoltaicznych jest praca na wysokości w warunkach zimowych. Większość instalacji fotowoltaicznych montowana jest na powierzchniach dachu. Wyobraźmy więc sobie śliską, szklaną powierzchnię pokrytą śniegiem, dodatkowo ośnieżony dach budynku — o wypadek nietrudno.

Nieodpowiednie usuwanie śniegu z paneli fotowoltaicznych może również doprowadzić do uszkodzenia mechanicznego instalacji fotowoltaicznej. Niewłaściwe narzędzia, zbyt duży nacisk lub uderzenie w powierzchnię modułu fotowoltaicznego mogą prowadzić do mikropęknięć, które obniżają sprawność instalacji oraz mogą skutkować utratą gwarancji.

Nie należy też zapominać o ryzyku związanym z instalacją elektryczną. Nawet zimą system fotowoltaiczny może generować napięcie, dlatego nieostrożne działania mogą stwarzać zagrożenie porażenia prądem.

Czy zima jest wrogiem fotowoltaiki?

Instalacja fotowoltaiczna ma najlepsze uzyski podczas dużego nasłonecznienia w okresie letnim, lecz okres zimowy nie jest całkowicie pozbawiony produkcji energii. Jak wspominaliśmy w artykule „ Ile prądu ze słońca wyprodukują panele fotowoltaiczne? ” na wpływ produkcji prądu ma znaczenie nie tylko promieniowanie bezpośrednie, lecz również rozproszone oraz odbite.

Nie ma co ukrywać — procentowy uzysk energii z fotowoltaiki, jest znacznie mniejszy zimą niż latem, lecz biorąc pod uwagę czas nasłonecznienia oraz kąt padania słońca, wyniki są i tak zadowalające.

Zaoszczędzona energia, zbilansowanie zużycia

Co więcej instalacja fotowoltaiczna pracująca latem produkuje dużą nadwyżkę prądu, który nie jest w całości zużyty na potrzeby bieżące, ta nadwyżka trafia do sieci. Ilość energii, jaką zaoszczędziliśmy latem, zostaje nam zwrócona w 80% pod koniec okresu rozliczeniowego, pokrywając zapotrzebowanie przy niskim poziomie produkcji zimą. Taki rodzaj rozliczenia dotyczy właścicieli, których umowy były podpisane jeszcze przed zmianą sposobu rozliczania (przed 1.04.2022 r.).

W nowym sposobie rozliczenia tzw. net-billing, nadwyżka przekazywana do sieci gromadzi środki na koncie prosumenta. W okresie niskiej produkcji zakup prądu może być sfinalizowany za zgromadzone środki na koncie prosumenta. Więcej o nowym systemie net-billing pisaliśmy w artykule: Dotacje na fotowoltaikę – program Mój Prąd.

Aby jak najlepiej zaoszczędzić wyprodukowaną energię, warto zainwestować w baterie lub systemy magazynowania energii, które umożliwiają przechowywanie nadwyżek wyprodukowanej energii i wykorzystanie jej w dni pochmurne lub w nocy. W ofercie naszego sklepu internetowego Swatt.pl dostępne są magazyny energii do fotowoltaiki, które pozwalają gromadzić nadwyżki wyprodukowanej energii i wykorzystywać je w okresach niższej produkcji, zwiększając autokonsumpcję oraz niezależność od sieci energetycznej.

Dowiedz się więcej:

Zachęcamy do zapoznania się z całym asortymentem naszego sklepu, a w przypadku pytań oraz wątpliwości nasi pracownicy ułatwią państwu wybór urządzenia i dostosowanie go do indywidualnych potrzeb.

KONTAKT Z DORADCĄ

Chcesz być na bieżąco?

Zapisz się do Newslettera